اهمیت توریسم یا گردشگری در اقتصاد ایران

هر موقع بین شهرهای ایران سفری می کنم، این مساله که ما در کشورمان این همه فرصت سوخته در صنعت گردشگری داریم،‌ عذابم می دهد! برف روی کوه های تهران من رو به یاد پولی میندازه که اروپایی ها میتونن هر سال بیارن و در دیزین و توچال و شمشک خرج کنند، جاده شمال و شهرهای شمالی کشور من رو یاد کشورهای عربی همسایه میندازه که چه راحت میشه بهشون ویلا و آپارتمان در اربه کله و کلاردشت و چمخاله فروخت و در رامسر و نمک آبرود سرمایه گذار ازشون ساخت، صحراهای مرکزی و رودها و ساحل چابهار که به قولی بهترین ساحل در سواحل موجود در خلیج فارس و دریای عمان هست و سایر زیبایی های این کشور پهناور هم همینطور...

نکته صدها بار گفته شده گردشگری در ایران این است که آنچه خوبان همه دارند، ایران ما همه را یکجا دارد. بله صد بار گفته اند و شنیده ایم ولی چه شنیدنی؟ شنیدن بی فایده و ثمر. اماراتی ها برای داشتن یک پیست اسکی که فکر کنم چند ده برابر کوچک تر از دیزین است میلیون ها دلار پول خرج می کنند، سنگاپوری ها در جزیره سنتوزا تاریخ 40 ساله کشورشان را به رخ بازدیدکنندگان می کشانند، ترکیه به رودخانه و دریایش بسنده نمی کند و از شاعر بلند آوازه ایرانی، مولانا هم کسب درآمد می کند و ... ولی ما فقط فرصت می سوزانیم.

در سال 2008 کشورهای زیر دارای بیشترین آمار توریست در دنیا بوده اند:
1- فرانسه با 80 میلیون گردشگر خارجی
2- آمریکا با 58 میلیون گردشگر خارجی
3- اسپانیا با 57  میلیون گردشگر خارجی
4- چین با 53 میلیون گردشگر خارجی
5- ایتالیا با 43میلیون گردشگر خارجی
6- انگلستان با 30  میلیون گردشگر خارجی
7- اوکراین با 25  میلیون گردشگر خارجی
8- ترکیه با  25 میلیون گردشگر خارجی
9- آلمان با 25 میلیون گردشگر خارجی
10- مکزیک با 22 میلیون گردشگر خارجی

در این میان برای مثال ربعی از گردشگران فرانسوی فقط برای دیدن شهر پاریس، نیمی از گردشگران مکزیکی برای دیدن ساحل کانکون و نیمی از گردشگران اسپانیا برای سواحل جنوب اسپانیا به این کشورها سفر کرده بوده اند.

درآمد کشور ایتالیا در سال 2008 از گردشگری دقیقا برابر بودجه سال 1388 ایران بوده است و آلمانی ها در این سال دو برابر بودجه 88 ایران هزینه توریسم کرده اند. متاسفانه هیچ منبعی به دردبخوری برای آمار سفرهای گردشگران خارجی به ایران پیدا نکردم، ولی فکر می کنم اگر واقع بینانه نگاه کنیم نباید عددی بالاتر از نیم میلیون مسافر خارجی در سال داشته باشیم که  احتمالا بخش بزرگی از آن به زائران افغانی و پاکستانی تعلق می گیرد (که عزیزند، ولی پول زیادی با خود نمی آورند)

منابعی که به عقیده من در توریسم کشور ایران اصلا به آنها توجه نشده است شامل منابع درآمدزایی زیر است:

توریسم ورزشی: ایران دارای کوهستان ها، مسیرهای مناسب دوچرخه سواری، کایت سواری، اتوموبیل رانی، اسکی، ورزشهای آبی و ... است.

توریسم پزشکی: ایران دارای پزشکان حازق برای عمل های پزشکی اعم از زیبایی و درمانی است. همینطور بیمارستان های مجهز و مدرن که پول زیادی را می توانند وارد کشور نمایند.

طبیعت گردها: باز هم تکراریه. ما در ایران همزمان با برف بر روی کوه ها، دریا و ساحل با دمای 35 درجه و صحرا و جنگل و غیره داریم. آبشارهای لرستان و غار های زیبای همدان و طبیعت دریایی در قشم برای غواصان و ....

تاریخی گردها: برای علاقه مندان به تاریخ و ابنیه تاریخی هم یه چیزایی در ایران پیدا میشه!! ولی واقعا در بخش موزه ها (تماشاگه) کمبود داریم.

توریسم تجاری: اگر پتانسیل های واقعی تجاری ایران فعال و آزاد بشوند، تصوری نخواهید داشت چه میزان درآمد کشور از طریق هتل داری، حمل و نقل، بانکداری و سایر کسب و کار های مربوط به توریسم نصیبمان خواهد شد. همین الان در زمان برخی نمایشگاه ها  مانند نمایشگاه نفت و گاز تهران، یک اتاق در هتل های 4 و 5 ستاره پیدا نمی کنید.

آیا از دید ملی، درآمد گردشگری بهتر از درآمد سایر صنایع است؟ شاید به نظر عبارت بهتر بچه گانه بیاید. ولی من واقعا معتقدم گردش مالی که توریسم ایجاد می کنه، برای مردم نتیجه بهتری داره تا سایر اشتغال ها. چون:
یک- درآمد های توریسم خیلی مستقیم به دست مردم می رسه. درواقع بخش بزرگی از درآمد های گردشگری مستقیما بین توریست و صاحب کسب و کار مبادله میشه. مانند فروشگاه ها، رستوران ها، حمل و نقل شهری و غیره.
دو- وقتی یک نفر از یک خانواده در مشاغل مربوط به گردشگری شاغل باشه، معمولا در آن خانواده فرد بیکاری پیدا نمی کنید. یعنی مشغول به کار شدن در این رشته بسیار ساده تر از استخدام در یک کارخانه یا اداره هست.
سه- نه قراردادی، نه استعلامی، نه مناقصه و پیش نیازی! کسی که برای گردش به شهر شما سفر کرده، به راحتی پولی که آورده را خرج می کند.
چهار- توریسم مقاوم ترین کسب و کار نسبت به رکود و بحران های مالی جهان است. به قول خارجی ها recession proof هست!

چرا گردشگری داخلی آنقدر مهم نیست که توریسم بین المللی اهمیت دارد؟ در بین مباحثی که در زمینه گردشگری در ایران مطرح می شود، همیشه تاکید بر رشد و آمار گردشگران ایرانی که داخل ایران سفر می کنند بوده است. قطعا گردشگری داخلی هم بسیار مهم است ولی نه به اندازه گردشگری خارجی. توریست ایرانی در ایران پول جابجا می کند و این به اشتغال و توزیع ثروت کمک می کند، ولی پول تولید نمی کند. مثل اینکه بگوییمشما در صنعت توریسم صادرات انجام می دهید. صادرات صنایع دستی، فرهنگ، خدمات و غیره. به هر حال در ازای تمام این ها پول وارد می کنید و این کمک به تولید ثروت می کند (نه فقط توزیع آن)

بحث اشتغال هم بسیار در توریسم جذاب و مهم است. در این زمینه یک کتاب الکترونیکی هست به نام ارتباط صنایع گردشگری و اشتغال زایی. اگر نگاهی به شهر ها و کشور های توریستی بیاندازید می بینید که نرخ بیکاری در این کشورها کمتر از سایرین است.

به نظر من در ایران سرمایه گذاری بر روی توریسم 5 درصد پتانسیل واقعیش بوده، ولی در زمینه IT و توریسم همین میزان هم انجام نشده. دلیلش هم واضحه. تا زمانی که توریست خارجی به ایران نیاید، نه نیازی به سیستم رزرو آنلاین بلیت احساس می شود نه سایت های مانند ایرپدیا مزیت رقابتی پیدا می کنند. سایت هایی مانند expedia.com، lonelyplanet.com، booking.com و دیگرانی از این دست سالانه گردش مالی فراوانی ایجاد می کنند که برای کسب و کارهای ایرانی خواب و رویاست!

زمانی احساس می شد اصلا عده ای از مدیران کشور ما دوست ندارند توریست خارجی به ایران بیاید. ولی امروز این یک نیاز هم برای کشور و هم اقتصاد ماست. پول نفت تموم شدنیه، سر سفره ها هم نمیاد (چون بوی بدی داره، و گرنه آقای احمدی نژاد که می خواست بیاردش) ولی پول صنعت توریسم هم به راحتی سر سفره ها میاد، هم تموم شدنی نیست و هم بو نداره!

مردم کشور ما مستحق زندگی بهتری هستند که ان شالله و با درایت مدیران ارشد کشور به اون برسند.

/ 7 نظر / 39 بازدید
الهه

لطفا منبع رسمی آمارهاتون رو در پایین اونها بنویسین. در ضمن گمونم توریسم فرهنگی رو فراموش کردین. دیدن عشایر، قومیتها و سبک زندگیشون شاید برای ما معمولی باشه اما برای یک گردشگر خارجی خیلی جالبه. چون جاذبه ایه که هر جایی نمی تونه پیداش کنه. کویر گردی رو هم فراموش نکنیم که در بین جاذبه های طبیعی ایران کویرش منحصر به فرده. طرح احیا جاده ابریشم اگه عملی بشه و شرایط برای گردشگری در ایران فراهم بشه واقعا ارز زیادی رو وارد کشور میکنه.

كاظم حسيني

جناب آقاي هنرپرور باسلام واحترام موضوع جالبي را طرح كرده ايد با اجازه شما مطلب را درسايت ونشريه بازاركاربعد ازمختصري ويرايش با ذكرنام نويسنده استفاده خواهيم كرد. كاظم حسيني

م ک

سلام دوست عزیز..ای کاش همه ما ایرانیها که با وجود داشتن همچین پتانسیلی در کشور نشسته و سکوت کرده ایم و نمیتوانیم دم در بیاوریم ‘میتوانستیم نقشی در زنده کردن این صنعت بزرگ ایفا کنیم...

اسلامی

عید بزرگ شیعیان بر عاشقان ولایت مبارک. * امام صادق(ع) فرمود: ... روز غدير خم در ميان روزهاى عيد فطر و قربان و جمعه همانند ماه در ميان ستارگان است. (اقبال سيد بن طاووس ص 466) * خم غدیر و ساقی و صهبای احمد است بـــزم سرور و عــیـــد احــبّای احـــمـــد است شور عــظیــم تـاج گذاری مرتضی است روز ظـــهـــور آیـــت کــبـــرای احـــمــــد است فــرمــان رسیده از طــرف ذات کــبــریـــا بعد از نبی، علی است که همتای احمد است (حسان) شادو پایدارباشید - اسلامی [گل][لبخند][گل]

مهدي

سلام دوست من سطح وبلاگت خیلی بالاست یکم خوندم مغزم هنگ کرد اما برام جالبه که افرادی با این سطح معلومات اقتصادی تو کشوری هستن که هر روزش مشکل اقتصادی و ... هست. من تو وبلاگ نوپام يه طرح زدم برگرفته از يه سايت فرانسوي كه خوب امتحانش خرجي نداره و افرادي كه توش عضون به جاهايي هم رسيدن پس فعلا داره ميده چرا ما استفاده نكنيم. خوشحال ميشم بياي و شما هم ازش استفاده كني. اينجوري سريعا تست ميشه من مي خوام با چندنفري همكاري كنم كه اونا هم از لينك من استفاده كنن و عضو شن تا ببينيم چطورياست بزودي معلوم ميشه كه مي تونيم جديش بگيريم يا نه;) با توجه به كسايي كه توش هستن معلومه واقعيه فقط منظورم از تست اين بود كه مي ارزه زمان براش بزاريم يا نه;) منتظر حضورتون هستم.

سعید قائدی

سلام سایت بسیار مفیدی دارید .از انجا که به مطالب ارزنده شما نیاز دارم لینک کردم.